Door ZONG Redactieteam | ZONG technische gids
DisplayPort over Cat6: latentie, HDCP en voeding per kant – schematische weergave, niet gemeten.Een DisplayPort over Cat6-set is nooit een enkel apparaat maar altijd een paar: een zender bij de bron en een ontvanger bij het scherm, met een UTP-kabel ertussen die geen DisplayPort-signaal transporteert maar een herverpakte datastroom. Wie op de offerte alleen de kabellengte invult, mist de twee punten die achteraf het vaakst problemen geven: de voeding aan beide uiteinden en de doorgifte van HDCP.
Kort antwoord
Kort samengevat: de set hercodeert het DisplayPort-signaal naar een transportformaat over twisted pair en bouwt het aan de andere kant weer op. Dat kost enkele milliseconden, ruim minder dan een beeldverversing bij 60 Hz. HDCP gaat end-to-end mee en werkt alleen als beide helften hetzelfde protocol ondersteunen. De zender krijgt meestal voeding uit de bron, de ontvanger heeft vaak een eigen adapter nodig. Reken per poort na of de voeding genoeg reserve heeft voor de aangesloten belasting.
Wat de set met het signaal doet
De zender leest de DisplayPort-stroom uit, hercodeert hem naar een formaat dat over een paar koperaders past en stuurt hem met een eigen klok over de Cat6-kabel. De ontvanger doet het omgekeerde en presenteert zich bij het scherm als een gewone DisplayPort-bron. Voor de grafische kaart is de set dus onzichtbaar: zij ziet een sink met een EDID en onderhandelt daarover zoals altijd.
Die hercodering betekent wel dat de set een eigen klok introduceert. Bij een directe kabel loopt de klok van de bron mee, bij een extender wordt het signaal in een buffer gezet en opnieuw opgebouwd. Dat is de bron van de latentie, en het is ook de reden waarom een set soms een resolutie of verversingsfrequentie niet aankan die de bron wel ondersteunt.
Latentie in de praktijk
Bij een set over 50 m en een 1080p60-bron merkten wij in een test met een muiscursor geen verschil ten opzichte van een directe kabel. Toen wij twee sets achter elkaar zetten, werd de vertraging tussen beeld en geluid wel hoorbaar bij spraak. Voor een presentatieruimte is dat acceptabel, voor een mengtafel of een live-regie niet. Vraag leveranciers naar de verwerkingsvertraging per set, niet naar de looptijd door het koper.
Wat Cat6 wel en niet kan
Cat6 en Cat6A zijn geschikt als transportmedium, maar de set bepaalt de bandbreedte, niet de kabel. Een degelijke UTP-verbinding met correcte afsluiting is voldoende; een beschadigde connector of een te strakke trek in een bocht kost meer signaal dan het verschil tussen Cat6 en Cat6A. Vermijd patchvelden met onbekende tussenkoppelingen, want elke extra stekkerverbreking telt mee in het budget van de set.
HDCP en de keten van vertrouwen
HDCP is een sleuteluitwisseling tussen bron en scherm. De extender zit in het midden en moet die uitwisseling doorlaten, niet onderbreken. Sommige sets doen dat transparant, andere treden op als repeater en hebben dan een eigen sleutel nodig. Dat verschil merkt u pas bij beveiligde content: een werkend bureaublad kan samengaan met een zwart beeld zodra een stream start.
EDID en de vraag naar het scherm
Bij het opstarten vraagt de zender de EDID van het scherm op via de DDC-lijn. Bij een extender wordt die EDID vaak in de zender opgeslagen, zodat de bron iets ziet ook als de ontvanger nog niet wakker is. Dat is handig voor vaste installaties, maar het betekent wel dat een schermwissel niet automatisch wordt doorgegeven. Noteer welke EDID in de zender is geprogrammeerd en controleer dat bij onderhoud.
Wat u in de specificatie laat vastleggen
Vraag naar de ondersteunde HDCP-versie, naar het gedrag bij een bron die HDR aanbiedt en naar de maximale resolutie per refresh rate. Een set die 4K60 aankan, hoeft geen 4K60 met HDR en 10 bit per kleur aan te kunnen; dat is een andere bandbreedtevraag. Laat de leverancier de combinatie expliciet bevestigen in plaats van alleen de hoogste resolutie te noemen.
Voeding aan beide uiteinden
De tabel laat zien waar de voeding in een keten vandaan komt. Dit is het punt waarop de meeste storingen in de praktijk terug te voeren zijn.
| Opstelling | Latentie | HDCP | Voeding |
|---|
| Directe kabel 5 m | geen extra | end-to-end | geen |
| Set over 30 m | enkele ms | end-to-end | zender via bron |
| Set over 70 m | enkele ms | end-to-end | adapter aan beide kanten |
| Twee sets in serie | verdubbelt | per set | adapter per set |
| Set met switch | iets hoger | per poort | adapter per set |
De zenderzijde
De zender haalt zijn stroom meestal uit de DisplayPort-connector van de bron, soms uit een USB-poort ernaast. Bij een grafische kaart met een ruime 3,3 V-rail is dat geen probleem, bij een laptop of een klein dock wel. Wij zien uitval het vaakst wanneer een set samen met een dock en een lange kabel op dezelfde voeding hangt. Reken de belasting per poort na en laat de zender op een eigen adapter lopen als die optie bestaat.
De ontvangerzijde
De ontvanger staat vaak op een plek zonder stopcontact, bijvoorbeeld achter een scherm aan een plafondbeugel. Een set zonder eigen voeding aan die kant is dan aantrekkelijk, maar de voeding moet wel via de UTP-kabel of via de connector worden doorgegeven. Vraag naar het opgenomen vermogen en naar de marge die de set zelf nodig heeft voordat u hem op een zwakke bron aansluit.
Veelgestelde vragen
Werkt DisplayPort over Cat6 met elke utp-kabel?
Met een correct afgesloten Cat6 of Cat6A wel, mits de set zelf de bandbreedte levert. Bij beschadigde connectoren, te scherpe bochten of extra patchpunten zakt de signaalkwaliteit en verlaagt de set vaak resolutie of verversingsfrequentie.
Hoeveel vertraging voegt een extender toe?
Enkele milliseconden per set, wat bij 60 Hz ruim binnen een beeldverversing past. Bij twee sets achter elkaar loopt dat op en kan het bij spraak of een live-regie hoorbaar worden. Vraag de verwerkingsvertraging per set op bij de leverancier.
Waarom blijft mijn scherm zwart bij beveiligde video?
Meestal laat de set de HDCP-uitwisseling niet goed door of ondersteunt een van beide helften een oudere versie. Test met onbeveiligde content om het verschil te zien en controleer daarna de opgegeven HDCP-versie van beide kanten.
Moet ik de EDID van het scherm vastzetten?
Bij een vaste installatie is dat praktisch, omdat de bron dan ook bij een slapende ontvanger een beeldconfiguratie ziet. Het nadeel is dat een schermwissel niet automatisch wordt doorgegeven. Leg de gekozen EDID vast in de projectadministratie.
Kan ik de set op een patchveld aansluiten?
Technisch wel, maar elke extra stekkerverbreking kost signaalmarge. Gebruik een doorgaande kabel of een patchpaneel met correcte afscherming en test de hele keten, niet alleen de losse onderdelen.
Volgende stap
Wilt u een extenderpad laten doorrekenen of een set testen met uw eigen bron en scherm? Stuur de opstelling naar https://zh-zong.com/contact/ en wij adviseren over voeding, HDCP en kabelkeuze. Mailen kan naar zongcarrie@zh-zong.com, bellen naar +86 13543026126. Wij leveren bij elke set de gemeten verwerkingsvertraging en de geteste resoluties mee.
Verder lezen: het volledige gamma DisplayPort kabels | inkoop van DisplayPort kabels | high speed DisplayPort kabel